Depressie bij adolescenten - Hulp voor depressieve jongeren
Het is niet ongebruikelijk dat jonge mensen down zijn of het af en toe niet meer zien zitten. De adolescentie is een tijd die veel losmaakt met veel lichamelijke, emotionele, psychologische en sociale veranderingen.
Onrealistische verwachtingen ten aanzien van opleiding, omgeving en familie kunnen een sterk besef van afkeuring tot stand brengen en tot diepe teleurstelling leiden. Wanneer op school of thuis problemen ontstaan overreageren jongeren nogal eens. Veel jongeren hebben het idee dat het leven niet eerlijk is en dat het nooit op hun manier gaat. Ze voelen zich gestressed en verward. Om het nog erger te maken worden tieners gebombardeerd met tegenstrijdige boodschappen van ouders vrienden en maatschappij. De tiener van vandaag ziet meer dan ooit wat het leven te bieden heeft -zowel goed als slecht- op televisie, op school, in tijdschriften en op internet.
Meer dan ooit hebben tieners begeleiding van volwassenen nodig om alle emotionele en lichamelijke veranderingen die ze mee maken te begrijpen. Wanneer hun stemmingen hun dagelijks functioneren ondergraven kan dat een ernstige emotionele of geestelijke stoornis betekenen, die aandacht vraagt: adolescente depressie. Ouders en verzorgers moeten dan actie ondernemen.
Omgaan met de druk van jongeren
Wanneer jongeren zich down voelen zijn er altijd manieren om met deze gevoelens om te gaan die een ernstige depressie voorkomen. Het geven van suggesties in die richting kan helpen hen een gevoel van acceptatie geven en het gevoel er bij te horen, iets dat voor jongeren zo belangrijk is.
Probeer nieuwe vrienden te vinden. Gezonde relaties met leeftijdsgenoten zijn belangrijk voor de zelfwaardering van jongeren en bieden een belangrijke sociale uitlaatklep.
Wees actief in sport, op je werk, schoolactiviteiten of hobbies. Bezig zijn helpt jongeren te focusen op positieve activiteiten in plaats van op negatieve gevoelens of gedrag.
Word lid van organisaties die zich op jongeren richten. Speciale programma's gericht op de behoeften van jongeren helpen bij het ontwikkelen van nieuwe interesses.
Vraag hulp bij een vertrouwde volwassene. Wanneer de problemen te groot worden om alleen aan te pakken moeten jongeren niet bang zijn om hulp te vragen.
Het komt echter voor, dat jongeren toch een depressie ontwikkelen. Verschillende factoren kunnen bijdragen aan een depressie. Onderzoeken laten zien dat er een te grote hoeveelheid, of juist een tekort aan bepaalde chemische stoffen in de hersenen een oorzaak kunnen zijn. Negatieve gedachtepatronen, zware emotionele gebeurtenissen in het verleden en bijwerkingen van medicatie kunnen eveneens een rol spelen.
Depressie bij jongeren komt steeds vaker voor. Recent onderzoek toont aan dat een op de vijf jongeren last heeft van depressie. Dit is een serieus probleem wat een specifieke behandeling vereist. Depressie is vaak moeilijk te diagnosticeren, omdat de symptomen niet herkend worden.
De volgende symptomen indiceren mogelijk een depressie, wanneer ze langer dan twee weken duren:
* slechte schoolprestaties
* teruggetrokken (van vrienden en activiteiten)
* verdriet en gevoel van hopeloosheid
* verminderd enthousiasme, energie en motivatie
* boosheid en woede
* te heftig reageren op kritiek
* het gevoel hebben niet aan idealen te voldoen
* weinig zelfrespect
* verminderde concentratie, vergeetachtigheid
* rusteloosheid ,agitatie
* veranderingen in eet/ slaappatronen
* overmatig gebruik van alcohol/ drugs
* problemen met gezag
* suīcidale gedachten of acties
Wanneer een depressie niet op de juiste manier wordt behandeld, kan het verergeren en zelfs leiden tot levensbedreigende situaties. De meest gebruikte en effectieve therapieën zijn psychotherapie, cognitieve gedragstherapie, interpersoonlijke therapie en medicatie.
Het komt voor dat jongeren zo depressief zijn en overwegen een einde aan hun leven te maken. Suīcidale adolescenten kunnen tijdelijke situaties beoordelen als zijnde een permanente conditie waar ze in zitten. Gevoelens van woede, afkeer en schuld kunnen leiden tot impulsieve en zelfdestructieve gedragingen.
De volgende signalen kunnen als waarschuwing worden beschouwd met betrekking tot suīcide onder jongeren:
- directe of indirecte suīcidedreigementen
- obsessie voor de dood
- gedichten, essays en/of tekeningen die betrekking hebben op de dood
- extreme veranderingen in persoonlijkheid en/of voorkomen
- irrationeel en bizar gedrag
- overdreven schuldgevoelens en schaamtegevoelens
- veranderde eet- en/of slaappatronen
- verminderde schoolprestaties
- weggeven van bezittingen
Deze waarschuwingssignalen moeten zeer serieus genomen worden. Bied hulp aan en probeer te luisteren zonder te oordelen. Het is van belang het probleem bespreekbaar te maken.
Depressie is niet zomaar een negatieve stemming waar je gemakkelijk weer uit komt. Het heeft ook niets te maken met persoonlijke zwakte of gebreken. Het is een serieuze psychische stoornis waar mensen van alle leeftijden last van kunnen hebben. Uit onderzoek blijkt, dat 1 op de 33 kinderen en 1 op de 8 volwassenen last heeft van depressie. Depressie kan leiden tot verlaging van werkprestaties, sociale isolatie en bemoeilijkt relaties met familie en vrienden.
Depressie bij kinderen gaat vaak gepaard met angstgevoelens en bipolaire gedragsstoornissen. Wanneer een jong persoon eerder een depressie heeft gehad, is de kans op nog een depressie binnen een periode van vijf jaar vijf keer zo groot, als de kans dat een volwassene een depressie ontwikkelt.
De volgende symptomen kunnen voorkomen bij kinderen met een depressie:
- veel verdriet, vaak huilen
- gevoel van hopeloosheid
- minder spelen met vrienden, meer teruggetrokken
- gebrek aan enthousiasme en motivatie
- verlaagd energieniveau
- grote veranderingen in eet- en slaappatronen
- snel geīrriteerd, verhoogde agitatie, boosheid, vijandigheid
- fysieke klachten zoals hoofdpijn, maagpijn
- besluiteloosheid
- concentratieverlies
- gevoelens van waardeloosheid en schuld
- overdreven gevoelig voor falen en afwijzing
- donkere figuren tekenen
- agressief in het spel t.o.v. zichzelf en/of anderen, spelthema vaak triest
- praten of denken over de dood, suīcide of zelfdestructief gedrag
Depressie is over het algemeen goed behandelbaar en een vroege identificatie en juiste diagnose zijn van belang. Vervolgens kan psychotherapie wel dan niet in combinatie met medicatie zeer effectief zijn.
Uit recent onderzoek is gebleken dat depressie samenhangt met een bepaald verstoord patroon van hersenactiviteit. Uit de literatuur blijkt, dat een bepaalde asymmetrie tussen de twee hersenhelften van belang is. Doorgaans is de linkerhersenhelft actiever, hetgeen zich kenmerkt door veel snelle electrische activiteit in het EEG. Wanneer er in de rechterhemisfeer meer beta (15-30 Hz) en minder alfa-activiteit (8-12 Hz) is dan in de linkerhemisfeer, gaat dit vaak samen met depressieve gevoelens. Verhoogde alfa-activiteit in de rechterfrontaalkwab, kan duiden op een depressie gecombineerd met angst en/of agitatie. Met behulp van neurofeedback kunnen afwijkende patronen in de hersenactiviteit worden genormaliseerd en kan een normale samenhang tussen de hersenhelften hersteld worden.
Recente ontwikkelingen in neurofeedbackonderzoek suggereren dat een specifiek neurofeedbackprotocol de biologische kwetsbaarheid voor depressie en terugval in depressie kan voorkomen. Neurofeedback kan leiden tot een verbetering van functioneren waardoor ook andere interventies effectiever kunnen worden ingezet. De wetenschappelijke status van neurofeedbackbehandeling bij depressie op dit moment is nog experimenteel.
